Opis spotkania:
W wystąpieniu podejmuję problematykę kompetencji międzykulturowych nauczyciela, ujmując je nie jako zamknięty zbiór wiedzy, umiejętności i dyspozycji, lecz jako dynamiczny proces uruchamiany w sytuacji spotkania z Innym. Punktem wyjścia jest założenie, że edukacja międzykulturowa stanowi nie tylko przestrzeń poznawania innych kultur, ale również proces refleksyjnego poznawania siebie w relacji z odmiennością. W tym ujęciu nauczyciel jest nie tylko przewodnikiem i tłumaczem, lecz także uczestnikiem spotkania i jego aktywnym współtwórcą. Przedstawiam główne obszary kompetencji nauczyciela: osobowe, komunikacyjne, tożsamościowe, tolerancyjne oraz transgresyjne i emancypacyjne. Na ich podstawie proponuję autorski model refleksyjno-relacyjnych kompetencji międzykulturowych, obejmujący pięć wzajemnie powiązanych wymiarów: poznawczo-interpretacyjny, intrapersonalno-tożsamościowy, emocjonalno-relacyjny, komunikacyjno-działaniowy oraz krytyczno-etyczny. Model akcentuje procesowy, dialogiczny i etyczny charakter kompetencji, wskazując, że ich istotą jest przechodzenie od poznania i autorefleksji, przez budowanie relacji i działanie, ku odpowiedzialności. Szczególne znaczenie przypisuję nauczycielowi jako uczącemu się uczestnikowi relacji, zdolnemu do krytycznego przekształcania własnych schematów interpretacyjnych i praktyk edukacyjnych.
Prowadząca: prof. dr hab. Ewa Ogrodzka-Mazur, dr h. c.
Ewa Ogrodzka-Mazur, profesor nauk społecznych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach, Wydziału Sztuki i Nauk o Edukacji. Autorka, współautorka i redaktorka naukowa ponad 340 prac z zakresu pedagogiki wczesnoszkolnej, pedagogiki społecznej i porównawczej oraz edukacji międzykulturowej. Ekspertka i wykonawczyni w międzynarodowych projektach badawczych oraz uczestniczka zagranicznych staży naukowych odbytych m.in. w Australii, Austrii, Hiszpanii, Holandii, Portugalii, Republice Czeskiej, Słowacji, Ukrainie i USA, Członkini zespołów w Komitecie Nauk Pedagogicznych PAN, zagraniczna członkini Narodowej Akademii Nauk Pedagogicznych Ukrainy oraz Ukrainian Academy of Acmeology. Członkini Polskiego Towarzystwa Pedagogicznego i Stowarzyszenia Wspierania Edukacji Międzykulturowej. Doktor honoris causa Stołecznego Uniwersytetu Kijowskiego im. Borysa Grinczenki w Kijowie (Ukraina). Redaktor naczelna czasopisma „Edukacja Międzykulturowa”
